Tin tức 08/08/2022

Cách dùng thuốc bôi viêm da cơ địa hiệu quả

Viêm da cơ địa là bệnh kéo dài dai dẳng gây nhiều khó chịu cho người mắc. Viêm da cơ địa rất dễ tái phát, vì thế người bệnh phải thường xuyên dùng thuốc. Tuy nhiên không phải ai cũng biết cách sử dụng đúng thuốc bôi viêm da cơ địa hiệu quả.

1.Vì sao bạn dễ mắc bệnh viêm da cơ địa?

Viêm da cơ địa là bệnh mạn tính tiến triển theo từng đợt, thường bắt đầu ở trẻ nhỏ < 5 tuổi và tỉ lệ mắc bệnh giảm đáng kể ở tuổi trưởng thành. Tại Mỹ, viêm da cơ địa ảnh hưởng đến hơn 9,6 triệu trẻ em và khoảng 16,5 triệu người lớn. Nguyên nhân gây ra tình trạng viêm da cơ địa là do kết quả của sự tương tác nhiều yếu tố bao gồm:
  • Môi trường sống đóng vai trò khởi phát: ô nhiễm môi trường, thay đổi thời tiết, tiếp xúc với bụi nhà, thức ăn, vi khuẩn, siêu vi…;
Di truyền: Bệnh viêm da cơ chưa xác định được gen nào đảm nhiệm, theo các nghiên cứu bệnh thường kết hợp với các tác nhân gây dị ứng khác để tạo thành bộ ba: Hen, viêm mũi dị ứng, viêm da cơ địa;
  • Rối loạn chức năng của hàng rào bảo vệ da khiến da bị tấn công bởi các tác nhân dị ứng hoặc tác nhân không dị ứng.
Viêm da cơ địa thường gặp nhất là ở độ tuổi từ 2 - 24 tháng, gặp ở trẻ nam nhiều hơn nữ. Ngoài yếu tố di truyền, bệnh còn liên quan đến sự rối loạn miễn dịch trong cơ thể, IgE máu tăng cao, rối loạn sản xuất filaggrin, loricrin và các chất gắn kết tế bào da, khiến da mất nước gây khô da.
Viêm da cơ địa mãn tính có thể tiến triển với nhiều cơn cấp tính xen lẫn. Triệu chứng của viêm da cơ địa là các tổn thương viêm da cấp hoặc mạn tính, ngứa nhiều:
  • Giai đoạn viêm da cấp: tổn thương đỏ da, sẩn, mụn nước, không có vẩy. Da phù nề, nổi gờ lên cao hơn mặt da thường, chảy dịch, có thể có vết trầy do gãi, bội nhiễm vi khuẩn, virus, nấm… Tình trạng viêm da xuất hiện ở vùng lồi của mặt như trán, má, cằm, hoặc lan ra cả thân mình, tay, chân.
  • Giai đoạn mãn tính: da dày, sẫm màu, ranh giới sang thương rõ, thương tổn gặp ở các nếp gấp lớn hõm khoeo, hõm khuỷu, 2 bên cổ, rãnh sau tai, cổ tay, cổ chân.
Khi viêm da cơ địa bùng phát bệnh nhân cần phải sử dụng các loại thuốc bôi viêm da cơ địa. Vậy trẻ bị viêm da cơ địa bôi thuốc gì?

2.Các loại thuốc trị viêm da cơ địa tốt nhất

Các loại thuốc uống/tiêm điều trị viêm da cơ địa thường được sử dụng và mang lại hiệu quả cao bao gồm:
  • Thuốc kháng histamin giúp giảm triệu chứng ngứa;
Thuốc kháng sinh giúp ngăn ngừa bội nhiễm trong giai đoạn cấp tính (sử dụng ngay cả khi chưa có dấu hiệu bội nhiễm, do 95% trên da của bệnh nhân viêm da cơ địa có sự tồn tại của tụ cầu vàng);
  • Corticoid: Cân nhắc khi sử dụng và chỉ nên sử dụng trong giai đoạn cấp tính với liệu trình dùng thuốc ngắn ngày.

3.Người lớn và trẻ bị viêm da cơ địa bôi thuốc gì?

Thuốc bôi viêm da cơ địa trẻ em và người lớn gồm các thuốc như: dung dịch sát khuẩn và giảm tiết (dung dịch eosin 2%, dung dịch bạc nitrat 0,25 -2%), các loại kem làm ẩm da, thuốc bôi chứa thành phần corticoid hoặc không chứa corticoid...

4.Lưu ý gì để sử dụng thuốc bôi viêm da cơ địa hiệu quả?

Thuốc trị viêm da cơ địa tốt nhất gồm các thuốc có tác dụng điều hòa miễn dịch ngay tại vùng da bị tổn thương (gồm 2 loại Corticoid và không chứa corticoid) và các thuốc bôi dưỡng ẩm cho da.

4.1. Thuốc bôi viêm da cơ địa có chứa hoạt chất corticoid

Thuốc bôi có thành phần Corticoid là lựa chọn đầu tiên trong điều trị viêm da cơ địa, thuốc có thể được sử dụng được cho cả người lớn và trẻ em. Corticoid có nhiều hoạt chất được phân chia mức độ từ ít mạnh đến siêu mạnh. Loại thuốc bôi chứa corticoid có hiệu lực yếu (như desonide 0,05%; hydrocortison 2,5% dạng thuốc mỡ) thường được chỉ định dùng cho trẻ nhỏ hoặc bệnh nhân viêm da cơ địa mức độ nhẹ. 
Thuốc bôi có chứa corticoid chỉ nên dùng 1 hoặc 2 lần mỗi ngày, 1 lần vào buổi tối trước khi đi ngủ và 1 lần khác thích hợp trong ngày, bôi trong vòng 2-4 tuần, lưu ý chỉ nên bôi thuốc ở các vùng da có triệu chứng, không bôi lan man.
Nếu tình trạng viêm da cơ địa ở mức độ trung bình nên sử dụng các thuốc bôi chứa corticoid có hiệu lực mạnh hơn (như fluocinolone 0,025%; triamcinolone 0,1%; betamethasone 0,05%). Đặc biệt, đối với những bệnh nhân viêm da cơ địa nặng, cấp tính có thể sử dụng corticoid hiệu lực rất mạnh. Tuy nhiên chỉ nên kéo dài điều trị trong nhiều nhất là 2 tuần. Sau đó, duy trì bằng thuốc bôi corticoid có hiệu lực yếu hơn cho đến khi không còn tổn thương trên da. 
Lưu ý, mỗi loại thuốc bôi corticoid sẽ phù hợp với từng vùng da khác nhau, bác sĩ có thể phân chia vùng da và cho thuốc khác nhau. Khi đó bệnh nhân không bôi thuốc dành cho vùng da dày như bàn tay, chân lên vùng da mỏng như da mặt. Điều này được giải thích là do vùng da mỏng như mặt và da ở các nếp gấp lớn-nhỏ là những vùng có khả năng cao bị teo da khi dùng corticoid, do đó đối với những vùng da này bệnh nhân có thể dùng các thuốc bôi dạng thuốc mỡ desonide 0,05%.
Mặt khác, thuốc bôi viêm da cơ địa có corticoid có hiệu quả cao và tức thời nhưng lại tiềm ẩn nguy cơ kèm theo nhiều tác dụng phụ nguy hại nếu sử dụng kéo dài: gây teo da, giãn mạch, nổi mụn, rạn da, tĩnh mạch mạng nhện, viêm da quanh miệng, phát ban mụn trứng cá hoặc bệnh trứng cá đỏ... Do vậy, cần có sự tư vấn và theo dõi của bác sĩ điều trị, bệnh nhân không được tự ý sử dụng cũng như thay đổi liều thuốc một cách tùy tiện.

4.2. Thuốc bôi viêm da cơ địa không chứa thành phần corticoid

Thuốc ức chế calcineurin tại chỗ là một loại thuốc không corticoid, hoạt động trên cơ chế ngăn đáp ứng của một số tế bào thuộc hệ thống miễn dịch, làm cho các triệu chứng như mẩn đỏ, ngứa và viêm không xuất hiện. Đây là thuốc được dùng nhiều đứng thứ 2 sau các thuốc bôi chứa corticoid. Trong nhóm này 2 loại được dùng nhiều nhất là thuốc mỡ tacrolimus và kem pimecrolimus, bôi vào vùng da bị tổn thương một ngày 2 lần.
Tacrolimus với hàm lượng 0,1% được chỉ định sử dụng cho người trên 15 tuổi, còn tacrolimus hàm lượng 0,03% thường được chỉ định dùng cho trẻ em hoặc người không dung nạp với loại thuốc có hàm lượng 0,1%. Nếu bệnh nhân không đáp cứng có thể chuyển sang dùng pimecrolimus để thay thế. Lưu ý thuốc bôi viêm da cơ địa tacrolimus và kem pimecrolimus chống chỉ định sử dụng ở trẻ dưới 2 tuổi.

4.3. Sản phẩm dưỡng ẩm cho da

Các sản phẩm dưỡng ẩm cho da rất quan trọng để điều trị triệu chứng khô da trong bệnh viêm da cơ địa. Khô da không chỉ là một triệu chứng viêm da cơ địa, khô da còn có thể là nguyên nhân gây bệnh và tác dụng phụ khi sử dụng thuốc bôi. Làm ẩm da là yếu tố quan trọng giúp giảm triệu chứng và hạn chế viêm da cơ địa tái phát. Có nhiều sản phẩm làm ẩm da với nhiều dạng khác nhau, cách dùng dưỡng ẩm như sau:
  • Thoa dưỡng ẩm lên vùng da khô với số lần bôi tùy thuộc vùng da và theo mùa (thời tiết mùa hè nóng ẩm chỉ thoa từ 2-3 lần một ngày, trong khi đó mùa đông nên thoa nhiều lần hơn);
Bôi ít nhất 2 – 3 lần mỗi ngày, đặc biệt nên bôi dưỡng ẩm ngay sau khi tắm. 
  • Bệnh nhân cần tiếp tục bôi dưỡng ẩm lâu dài ngay cả khi các triệu chứng bệnh viêm da cơ địa đã thuyên giảm.
Ngoài ra, bệnh nhân viêm da cơ địa chỉ nên tắm bằng nước ấm vừa trong thời gian không quá 10 phút. Không nên sử dụng nước tắm quá nóng, hạn chế dùng các loại sữa tắm có hương thơm mạnh. Sau khi tắm xong, dùng khăn khô lau nhẹ nhàng, không dùng lực mạnh và thoa ngay dưỡng ẩm lên da ngay sau khi tắm.
Viêm da cơ địa là bệnh lý điều trị phức tạp và thường xuyên phải dùng thuốc do bệnh hay tái phát. Người bệnh cần tuân thủ theo đúng chỉ dẫn của bác sĩ, dược sĩ tư vấn để hạn chế tối đa các tác dụng phụ không mong muốn có thể xảy ra.
Nếu có bất kỳ thắc mắc, băn khoăn nào về tình trạng viêm da cơ địa bệnh nhân có thể lựa chọn dịch vụ tư vấn sức khỏe trực tuyến để kết nối với Bác sĩ từ xa. Liên kết với nhiều bệnh viện, phòng khám lớn, AIviCare chính là lựa chọn thông thái của các gia đình, cho phép kết nối 1 - 1 với các Bác sĩ gia đình với nhiều ưu điểm:
Đặt khám mọi lúc mọi nơi với các bác sĩ, chuyên gia 
  • Thông tin thăm khám được lưu trữ trực tuyến giúp bác sĩ khai thác tiền sử bệnh tốt hơn và theo dõi việc điều trị chặt chẽ hơn.
AIviCare được phát triển bởi VinBrain (thành viên của tập đoàn Vingroup) với lõi công nghệ là trí tuệ nhân tạo (AI) mang lại nhiều tính năng ưu việt và vượt trội trong tư vấn chăm sóc sức khỏe từ xa cho người bệnh. Đây là một nền tảng chăm sóc sức khỏe trực tuyến tích hợp đầy đủ các chức năng cần có như:
  • Tạo tài khoản nhanh chóng;
Đăng nhập thông minh;
Đặt hẹn trực tuyến;
Kết nối với bác sĩ online ổn định
Thêm vào đó, AIviCare còn mang lại nhiều tiện ích độc quyền như:
  • MIỄN PHÍ kiểm tra X-quang ngực thẳng giúp chẩn đoán hơn 21 bệnh lý và các dấu hiệu nguy cơ trên ảnh X-quang ngực thẳng nhờ tích hợp sẵn DrAid (AI Trợ lý bác sĩ) với độ chính xác trên 90%, thời gian xử lý chỉ trong vòng 5s;
  • AI chatbot thông minh giúp khách hàng nhanh chóng tìm được bác sĩ và các gói khám phù hợp nhất: 
Nhanh tay tải App AIviCare để được theo dõi chăm sóc sức khỏe ngay hôm nay
Ghi chú: Đây là các nội dung y học mang tính tham khảo, không khuyến cáo khách hàng tự áp dụng. Chúng tôi không chịu trách nhiệm với các trường hợp tự điều trị mà không có sự tham vấn và chỉ định của bác sĩ chuyên khoa.