Tin tức 02/10/2022

Chụp X Quang phổi cho bé có hại không?

Chụp X Quang phổi cho bé có hại không là điều mà rất nhiều các bậc cha mẹ quan tâm và lo lắng, vì nếu tia X không được sử dụng đúng cách sẽ ảnh hưởng tới sức khỏe của mọi đối tượng trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ và cả người lớn.

1.Chụp X Quang là gì? Chỉ định chụp X Quang phổi cho bé

Chụp X Quang là một kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh có sử dụng tia X thường được sử dụng. Đây là chùm tia bức xạ có năng lượng cao được phát ra từ máy chụp X Quang (còn gọi là chụp X Ray). Tia X hay X – quang là một dạng sóng điện từ với bước sóng rơi vào khoảng từ 0,01 đến 10 nanomet. Bước sóng của tia này ngắn hơn so với tia tử ngoại và dài hơn tia gamma. Tia X có khả năng xuyên qua vật chất nên thường được sử dụng trong chẩn đoán y tế, nghiên cứu tinh thể,...
Máy chụp X Quang phát ra những chùm tia X có bức xạ cao, những tia X này xuyên qua được các mô mềm và thành phần dịch trong cơ thể dễ dàng, từ đó tạo ra hình ảnh, các bác sĩ sẽ dựa vào hình ảnh này để chẩn đoán bệnh cụ thể.
Các mô đặc như xương có khả năng cản trở tia X nhiều. Mô có độ đậm đặc cao thì càng ít bị tia X xuyên qua. Không khí và nước cho độ đậm thấp hơn nguyên nhân là do các phân tử cấu thành liên kết không chặt chẽ, tia X có thể dễ dàng xuyên qua.
Chỉ định chụp X Quang phổi trong nhiều bệnh lý như viêm phổi và các bệnh lý đường hô hấp. Đồng thời, chụp X Quang cũng thường được chỉ định khi gãy xương, viêm khớp, các bệnh lý liên quan đến thần kinh, tim mạch, tiêu hóa, cơ xương khớp trong trường hợp như trẻ bị té, ngã gãy chân hay gãy tay,… Chụp X Quang thường không được sử dụng để đánh giá các mô mềm như gan nguyên nhân là do hình ảnh ghi lại từ chụp X Quang ở gan thường mờ và không rõ nét, khiến các bác sĩ khó có thể chẩn đoán bệnh chính xác. 
Trẻ càng nhỏ tuổi thì mức độ hợp tác khi tiến hành chụp X Quang sẽ càng khó khăn hơn, vì có thể trẻ không quen và có cảm giác sợ hãi. Vì thế, đôi khi bố mẹ cần phải giữ bé để bé nằm đúng tư thế trên bàn chụp. Đối với trẻ có độ tuổi lớn hơn, bố mẹ có thể hướng dẫn con từ trước. 

2.Chụp X Quang phổi cho bé có hại không?

Chụp X Quang là một loại kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh được sử dụng phổ biến, tính an toàn tương đối cao trong chẩn đoán Y khoa, không chỉ ở trẻ em mà cả người lớn. Ngay cả khi bắt buộc phải chụp X Quang với tần suất 2 lần/ tuần thì sóng điện từ trong chẩn đoán y khoa cũng rất thấp, mức độ ảnh hưởng rất an toàn.
Đối với máy chụp X Quang chuyên biệt dành riêng cho trẻ em, kỹ thuật viên luôn chú ý điều chỉnh năng lượng phóng xạ ở mức độ vừa đủ để cung cấp cho bác sĩ điều trị những thông tin về các cấu trúc bên trong cơ thể và dự phòng nguy cơ phơi nhiễm bức xạ ở mức thấp nhất. Những xét nghiệm đã được thực hiện cho thấy trẻ em chụp X Quang phổi với liều phóng xạ thấp.
Với mức độ phơi nhiễm từ 5 rad (rad đơn vị đo liều lượng bức xạ) trở xuống thì không gây ra ảnh hưởng tới chụp X Quang phổi cho trẻ sơ sinh. Đặc biệt, tia X trong chẩn đoán y khoa với liều lượng bức xạ rất thấp, thấp hơn nhiều lần so với mức gây hại đối với sức khỏe con người.
Nhiều phụ huynh lo sợ chụp X Quang phổi cho trẻ sơ sinh có thể ảnh hưởng đến sức khỏe đặc biệt là sức khỏe sinh sản của trẻ sau này, nên đã từ chối chỉ định chụp X Quang của bác sĩ khi đưa con đi khám. Đây là những lo lắng vô căn cứ và có thể gây ra những ảnh hưởng đến quá trình chẩn đoán, điều trị bệnh của bác sĩ cũng như ảnh hưởng trực tiếp đến trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ. Phụ huynh cần biết rằng, vốn dĩ trong cuộc sống hàng ngày cơ thể chúng ta đã vô tình tiếp xúc với những nguồn phóng xạ từ môi trường sống, cụ thể như ánh sáng mặt trời nên không chỉ riêng gì tia X khi chụp X Quang. Do đó, nguy cơ phơi nhiễm phóng xạ do chụp X Quang không phải là một vấn đề lớn khiến cha mẹ lo lắng. 

3.Quy trình chụp X Quang phổi cho bé

  • Trẻ em chụp X Quang phổi nếu có chỉ định chụp X quang từ bác sĩ khám ban đầu cho con. 
  • Trẻ em sẽ được thay áo chụp X quang và đảm bảo loại bỏ hết các vật dụng trang sức bằng kim loại trên người của bé để kết quả chụp được rõ ràng và chính xác. 
  • Các bác sĩ sẽ điều chỉnh máy chụp ở tư thế thẳng hoặc tư thế nghiêng phù hợp, điều chỉnh lượng tia X phù hợp với thể trạng và đảm bảo an toàn đối với con.
Sau đó, các kỹ thuật viên sẽ hướng dẫn bé giữ nguyên tư thế và bắt đầu thực hiện chụp. Trẻ em chụp X Quang phổi thường có 2 tư thế là chụp phổi thẳng và chụp phổi tư thế nghiêng: 
  • Chụp phổi thẳng ở tư thế đứng theo chiều sau trước
  • Chụp nghiêng xác định tổn thương có dạng khổ mà chụp phổi thẳng không thể xác định được. Khi bác sĩ nghi ngờ người bệnh bị tổn thương bên nào thì sẽ tiến hành chụp hình bên đó.
Thời gian chụp X Quang phổi cho trẻ sơ sinh và trẻ em chỉ diễn ra tầm 3 phút, rất nhanh chóng, ngay sau đó trẻ có thể thực hiện các hoạt động thăm khám khác hoặc quay trở về phòng khám ban đầu, kết quả chụp sẽ được chuyển tới phòng khám ban đầu cho con để bác sĩ đọc kết quả. 

4.Trẻ em chụp X Quang phổi cần lưu ý điều gì?

Để dự phòng nguy cơ phơi nhiễm phóng xạ từ tia X Quang cho con, cha mẹ không nên tự ý mà chỉ thực hiện khi có chỉ định từ bác sĩ với mục đích Y khoa rõ ràng. Trong những trường hợp này, rủi ro có thể mắc phải từ tia X là nhỏ hơn rất nhiều so với việc không chụp hay trì hoãn tiến hành chụp X-quang.
Tuy nhiên, cha mẹ cũng có thể chủ động giảm thiểu nguy cơ phơi nhiễm phóng xạ cho con một cách hợp lý khi thực hiện các điều sau đây:
  • Tuyệt đối không tự ý cho con đi chụp X Quang hay chụp lặp lại mà không có chỉ định của bác sĩ điều trị bệnh.
  • Thông báo cho bác sĩ điều trị biết con bạn đã từng được chụp X Quang rất nhiều lần trong một thời gian ngắn. Đồng thời, cung cấp cho bác sĩ những phim X Quang mà trẻ từng chụp trước đó để bác sĩ điều trị có thể thuận tiện so sánh, đối chiếu.
  • Trước khi thực hiện chụp X Quang, cũng như soi huỳnh quang hoặc chụp CT, cha mẹ có thể yêu cầu bác sĩ cung cấp thông tin về lợi ích sức khỏe rõ ràng trong bệnh lý của trẻ.
  • Cung cấp thông tin chính xác về cân nặng, chiều cao của trẻ cho kỹ thuật viên để có thể điều chỉnh lượng phóng xạ sử dụng là thấp nhất nhưng vẫn có thể chụp được hình ảnh đạt yêu cầu.
  • Sử dụng các dụng cụ che chắn khi có thể, đặc biệt đối với các khu vực rất nhạy cảm trên cơ thể của trẻ như tuyến giáp và bộ phận sinh dục.
Tóm lại, chụp X Quang trong Y khoa là sử dụng tia X như một dạng năng lượng bức xạ để ghi nhận hình ảnh ở những cấu trúc trong cơ thể. Nhiều cha mẹ lo lắng về nguy cơ phơi nhiễm bức xạ trong việc hình thành các bệnh lý ung thư trong tương lai, tuy nhiên cần lưu ý rằng, với những thăm khám kỹ lưỡng của bác sĩ, chỉ định chụp X Quang luôn là một điều cần thiết để chẩn đoán và điều trị kịp thời, chính xác những bệnh lý mà con bạn hiện đang mắc phải.
Nếu có bất kỳ thắc mắc, băn khoăn nào về các kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh hoặc tầm soát ung thư, bạn có thể sử dụng ứng dụng AIviCare - Ứng dụng chăm sóc sức khỏe trực tuyến thông minh để đặt lịch tư vấn trực tiếp với bác sĩ chuyên khoa.
  • Bác sĩ chuyên khoa giỏi, đến từ nhiều  bệnh viện lớn trên toàn quốc.
  • Bác sĩ giải đáp thắc mắc, tư vấn tình trạng bệnh và tư vấn đơn thuốc điều trị cụ thể.
  • Đặt lịch khám mọi lúc mọi nơi vô cùng tiện lợi.
  • Thông tin thăm khám được lưu trữ trực tuyến giúp bác sĩ khai thác tiền sử bệnh tốt hơn và theo dõi việc điều trị chặt chẽ hơn.
Ứng dụng AIviCare được phát triển bởi VinBrain (thành viên của tập đoàn Vingroup) với lõi công nghệ là trí tuệ nhân tạo (AI) với nhiều tính năng ưu việt và vượt trội trong tư vấn chăm sóc sức khỏe từ xa cho người bệnh
Đồng thời, AIviCare còn mang lại nhiều tiện ích độc quyền như:
  • MIỄN PHÍ kiểm tra X-quang ngực thẳng có vai trò chẩn đoán hơn 21 bệnh lý và các dấu hiệu nguy cơ trên ảnh X-quang ngực thẳng nhờ tích hợp sẵn DrAid (AI Trợ lý bác sĩ) với độ chính xác trên 90%, thời gian xử lý chỉ trong vòng 5s;
  • AI chatbot thông minh giúp khách hàng có thể nhanh chóng tìm được bác sĩ và các gói khám phù hợp nhất với bản thân: 
Nhanh tay tải ứng dụng/ App AIviCare để được theo dõi chăm sóc sức khỏe ngay hôm nay
Ghi chú: Những nội dung y học cung cấp ở trên chỉ mang tính tham khảo, không khuyến cáo khách hàng tự áp dụng tại nhà. Chúng tôi không chịu trách nhiệm với các trường hợp tự điều trị mà không có sự tham vấn và chỉ định cụ thể từ các bác sĩ chuyên khoa.