Tin tức 27/09/2022

Điều trị tâm thần phân liệt thế nào?

Tâm thần phân liệt thuộc nhóm bệnh lý của não xảy ra khi chịu các biến đổi sinh học phức tạp trong cơ thể hoặc do tác động mạnh của môi trường sống không thuận lợi. Bệnh có xu hướng tiến triển nặng và trở thành mãn tính. Từ đó ảnh hưởng tới cuộc sống, công việc và học tập của người bệnh. Điều trị tâm thần phân liệt kịp thời giúp ngăn chặn người bệnh thực hiện các hành vi làm nguy hại bản thân hoặc mọi người người xung quanh.

1. Bệnh tâm thần phân liệt là gì? 

Tâm thần phân liệt có thể khiến cho người bệnh gặp các cảm giác kết hợp như ảo giác, ảo tưởng, suy nghĩ bị rối loạn hoặc hành vi mang tính chất tiêu cực. Đây là bệnh mãn tính và cần thực hiện điều trị suốt đời. 
Để giải đáp thắc mắc “tâm thần phân liệt có chữa được không?”, trước tiên phải tìm hiểu rõ nguyên nhân gây bệnh.
Mặc dù, các nhà nghiên cứu chưa xác định được nguyên nhân cụ thể gây ra bệnh tâm thần phân liệt, nhưng họ cho rằng căn bệnh có thể là do sự kết hợp giữa di truyền và môi trường để hình thành sự phát triển của bệnh. 
Hiện nay, các nhà nghiên cứu còn tìm thấy một số vấn đề với hoá chất tự nhiên trong não bao gồm chất dẫn truyền thần kinh dopamine và glutamate có thể là một trong những nguyên nhân dẫn tới căn bệnh này. 
Một số yếu tố nguy cơ được nhận định có tác động đến việc hình thành và phát triển bệnh tâm thần phân liệt:
  • Những người có tiền sử gia đình mắc bệnh hoặc có bố, mẹ, anh chị em mắc bệnh liên quan đến tâm thần.
  • Người có tiếp xúc trực tiếp với virus, chất độc hoặc bị suy dinh dưỡng trong thời gian kéo dài có thể tăng nguy cơ mắc bệnh. 
  • Bệnh nhân có hoàn cảnh sống hoặc công việc căng thẳng kéo dài
  • Những người đã từng sử dụng thuốc tâm thần trong thời niên thiếu hoặc ở tuổi trưởng thành. 
Tâm thần phân liệt nếu không được điều trị kịp thời có thể dẫn đến tình trạng bệnh trầm trọng hơn, liên quan đến các vấn đề về hành vi cũng như pháp lý, tài chính và từ đó ảnh hưởng toàn bộ cuộc sống của người bệnh. Các biến chứng của tâm thần phân liệt có thể xảy ra kể cả trạng thái kết hợp bao gồm: tự tự, hành vi tự huỷ hoại bản thân như tự gây thương tích, trầm cảm, lạm dụng rượu, bia, thuốc lá, ma tuý, vô gia cư, gia đình xung đột, không có khả năng làm việc, các vấn đề về y tế từ thuốc chống loạn thận, nạn nhân hay thủ phạm của hành vi bạo lực, bệnh trầm trọng như bệnh tim…

20191112_142217_073967_tam-than-phan-liet.max-1800x1800

Một trong những nguyên nhân gây bệnh tâm thần phân liệt là di truyền
 

2. Chẩn đoán bệnh tâm thần phân liệt

Khi nghi ngờ một người bị tâm thần phân liệt, bác sĩ sẽ yêu cầu cung cấp thông tin khám về tâm thần đồng thời thực hiện khám, xét nghiệm và thực hiện một số liệu pháp y khoa trong tâm thần để giúp quá trình xác định bệnh nhanh hơn.
  • Test kiểm tra bệnh tâm thần phân liệt thường được chỉ định bao gồm xét nghiệm máu, sàng lọc rượu, ma tuý, hoặc có thể chỉ định thêm chẩn đoán hình ảnh với chụp MRI /CT.
  • Đánh giá tâm lý sẽ được bác sĩ thực hiện để tìm hiểu về tình trạng tâm thần, sự hiện diện của rối loạn tâm thần bằng quan sát sự xuất hiện, thái độ, yêu cầu về suy nghĩ, tâm trạng, ảo tưởng, ảo giác lạm dụng thuốc và khả năng có thể thực hiện các hành động bạo lực, tự sát. 
Những tiêu chuẩn được áp dụng trong chẩn đoán tâm thần phân liệt bao gồm:
  • Để chẩn đoán tâm thần phân liệt, người bệnh phải đáp ứng các tiêu chí nêu ra trong hướng dẫn sử dụng chẩn đoán và hệ thống được các rối loạn tâm thần. Chẩn đoán sẽ bao gồm việc loại trừ các rối loạn sức khỏe tâm thần khác và xác định các triệu chứng hiện tại xem có phải do lạm dụng thuốc,, sử dụng thuốc hoặc các điều kiện về y tế. 
  • Ngoài ra, người bệnh có thể có ít nhất một trong hai triệu chứng phổ biến của rối loạn như ảo giác, ảo tưởng, nói vô tổ chức, hành vi vô tổ chức,…

3. Chữa tâm thần phân liệt thế nào? 

Phương pháp điều trị bệnh tâm thần phân liệt thường được áp dụng suốt đời do bệnh tiến triển thành mãn tính. Điều trị bằng thuốc và trị liệu tâm lý xã hội có thể giúp người bệnh quản lý được cảm xúc của mình tốt hơn. Tuy nhiên, nếu bệnh ở thời kỳ nặng thì người bệnh cần được nhập viện để đảm bảo an toàn, dinh dưỡng hợp lý,…
Vậy tâm thần phân liệt có chữa được không? Tuỳ theo mức độ của bệnh sẽ có chỉ định cụ thể của bác sĩ khi thực hiện điều trị bệnh
Điều trị bằng thuốc
Sử dụng thuốc trong điều trị tâm thần phân liệt là nền tảng hỗ trợ người bệnh. Tuy nhiên, thuốc điều trị cũng có thể gây ra cho người bệnh những tác dụng phụ không mong muốn, mặc dù điều này khá hiếm. Thuốc chống loạn thần phổ biến nhất trong liệu trình quy định điều trị bệnh. Thuốc giúp kiểm soát các triệu chứng ảnh hưởng đến não dẫn truyền thần kinh với hai thành phần dopamine và serotonin. Trường hợp người bệnh không hợp tác sử dụng thuốc chống loạn thần ở dạng đường uống có thể sử dụng dạng tiêm để thay thế. 
Một số loại thuốc chống loạn thần không điển hình thường được sử dụng như: Aripiprazole, Clozapine, Olanzapine…. Thuốc có tác dụng phụ thấp và được cục Quản lý thực phẩm và Dược phẩm Mỹ phê duyệt. Tuy nhiên, những loại thuốc này chỉ nên sử dụng cho những người có độ tuổi từ 13 đến 17. Thuốc chống loạn thần không điển hình có thể gây ra tác dụng phụ với một số trường hợp bao gồm tăng cân, đái tháo đường, tăng cholesterol máu…

tam-than-phan-liet-co-chua-duoc-khong

Bệnh tâm thần phân biệt có thể được chỉ định điều trị bằng thuốc
 

Phương pháp điều trị tâm lý xã hội
Mặc dù thuốc là nền tảng trong điều trị bệnh tâm thần phân liệt vậy ngoài ra, có thể chữa tâm thần phân liệt thế nào? Điều trị tâm lý xã hội giúp cho người bệnh tăng kỹ năng xã hội tập trung vào cải thiện và tương tác xã  hội. Bên cạnh đó, gia đình người bệnh cũng cung cấp hỗ trợ và giáo dục để giúp bệnh nhân đối phó với bệnh này. 
Ngoài ra có thể thực hiện cách dạy nghề phục hồi chức năng và hỗ trợ việc làm để giúp cho người mắc bệnh tâm thần phân liệt có thể tập trung vào công việc yêu thức. Bản thân người bệnh cần học cách thẳng thắn đối phó với những căng thẳng cũng như xác định các dấu hiệu cảnh báo sớm về tái phát bệnh có thể xảy ra nhằm giúp quản lý bệnh được tốt hơn.
Mặc dù không có phương pháp điều trị bệnh tâm thần phân liệt triệt để nhưng nếu bệnh được phát hiện sớm và điều trị kịp thời có thể giúp kiểm soát các triệu chứng đồng thời giảm khả năng tiến triển của bệnh. Người bệnh cần tuân thủ điều trị để giúp ngăn ngừa tình trạng tái phát hoặc trầm trọng hơn của bệnh. 
Đối với những trường hợp có dấu hiệu của tâm thần phân liệt nên chủ động thực hiện các bước tránh xa việc sử dụng ma túy bất hợp pháp, giảm stress, thực hiện ngủ đủ giấc và sử dụng thuốc loạn thần khi cần thiết để giảm thiểu triệu chứng xấu và tiến triển tiêu cực của bệnh.  
Nếu bạn đang cần tư vấn về chăm sóc tâm lý bệnh tâm thần phân liệt với bác sĩ, chuyên gia tâm lý giỏi mà không cần đến bệnh viện, bạn có thể tham khảo ngày ứng dụng AIviCare - Ứng dụng thăm khám online với bác sĩ/chuyên gia giỏi đến từ các bệnh viện lớn tại Việt Nam.
  • BÁC SĨ/CHUYÊN GIA TÂM LÝ uy tín, chất lượng đến từ các bệnh viện lớn về điều trị tâm lý như Bệnh viện Tâm thần Hà Nội, Bệnh viện 199 (Bộ Công An).
  • HIỆU QUẢ bởi các Bác sĩ/chuyên gia tâm lý lắng nghe & thấu hiểu từ đó can thiệp điều trị tâm lý.
  • KHÁM ONLINE TIỆN LỢI chỉ cần có điện thoại có kết nối mạng là có thể đặt lịch và thăm khám online nhanh chóng.  
  • TIẾT KIỆM THỜI GIAN khi không phải đến phòng khám xa xôi mới gặp được bác sĩ giỏi.  
AIviCare được phát triển bởi VinBrain (thành viên của tập đoàn Vingroup) với lõi công nghệ là trí tuệ nhân tạo (AI) mang lại nhiều tính năng ưu việt và vượt trội trong tư vấn chăm sóc sức khỏe từ xa cho người bệnh.
Thêm vào đó, AIviCare còn mang lại nhiều tiện ích độc quyền như:
  • MIỄN PHÍ kiểm tra X-quang ngực thẳng giúp chẩn đoán hơn 21 bệnh lý và các dấu hiệu nguy cơ trên ảnh X-quang ngực thẳng nhờ tích hợp sẵn DrAid (AI Trợ lý bác sĩ) với độ chính xác trên 90%, thời gian xử lý chỉ trong vòng 5s;
  • AI chatbot thông minh giúp khách hàng nhanh chóng tìm được bác sĩ và các gói khám phù hợp nhất: 
Nhanh tay tải App AIviCare để được theo dõi chăm sóc sức khỏe ngay hôm nay.
  • Link cài app trên hệ Google Play: 
  • Link cài app trên App Store: 
Ghi chú: Đây là các nội dung y học mang tính tham khảo, không khuyến cáo khách hàng tự áp dụng. Chúng tôi không chịu trách nhiệm với các trường hợp tự điều trị mà không có sự tham vấn và chỉ định của bác sĩ chuyên khoa.